Tin giả chưa kịp nguội, danh tính đã có thể lên sóng

Từ ngày 5/10, Nghị định 328/2026/NĐ-CP về phòng, chống tin giả, tin sai sự thật chính thức có hiệu lực. Theo Điều 8, quy trình xử lý gồm phát hiện, kiểm chứng, xác minh, gắn nhãn, công bố cảnh báo, ngăn chặn và cuối cùng mới áp dụng hình thức xử lý. Vì vậy, nói rằng chỉ cần “bị cho là đăng tin giả” là lập tức bị bêu tên trước khi xác minh xong thì chưa phản ánh đúng trình tự được quy định. Theo Điều 11, việc công bố danh tính chỉ được thực hiện sau khi thông tin đã được kiểm chứng, xác minh và kết luận là tin giả hoặc tin sai sự thật.

Đáng chú ý là sau khi có kết luận, danh tính người phát ngôn, đăng tải, phát tán, chia sẻ hoặc bình luận thông tin bị xác định là giả có thể được công bố bằng nhiều cách. Tùy tính chất, mức độ và hậu quả, thông tin có thể được gửi đến khu dân cư nơi người đó cư trú, cơ quan hoặc tổ chức nơi làm việc, hoặc công bố trên cổng thông tin điện tử, phương tiện truyền thông và các kênh khác theo quy định. Nói nôm na, chiếc điện thoại vốn chỉ dùng để “lướt cho vui” nay có thể khiến danh tính của chủ nhân xuất hiện ở những nơi chẳng ai đăng ký nhận thông báo.

Điều đáng bàn nằm ở chỗ nghị định trao cho cơ quan có thẩm quyền căn cứ vào tính chất, mức độ và hậu quả để lựa chọn hình thức công bố, nhưng những tiêu chí định lượng cụ thể để phân biệt từng mức chưa được thể hiện rõ trong các quy định được dẫn. Chính vì thế, câu hỏi về cách lựa chọn biện pháp, cũng như cơ chế xử lý khi việc xác định hoặc công bố danh tính có sai sót, vẫn là vấn đề cần được theo dõi và làm rõ qua thực tiễn áp dụng. Ít nhất, câu chuyện không đơn giản là “đăng tin xong, sáng hôm sau cả cơ quan biết”; nhưng cũng chẳng còn là chuyện một cú nhấp chuột chỉ có phạm vi… trong màn hình điện thoại.

https://www.facebook.com/share/p/1KQ145MqCa/