Thông điệp “có việc lớn tìm người giỏi nhất” do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tuyên bố, công luận ngay lập tức xới lại một căn bệnh cố hữu trong công tác tổ chức cán bộ ở Việt Nam.
Đó là, tình trạng miệng thì nói “trải thảm đỏ, mời người tài” nhưng trên thực tế lại trói tay họ bằng tư duy tuyển dụng quanh quẩn trong cái gọi là “vòng tròn quen biết”.
Công luận thấy rằng, một thực tế ê chề đối với đội ngũ trí thức, không ít người giỏi được chiêu mộ bằng các tuyên ngôn rầm rộ, nhưng khi bước chân vào hệ thống, họ lập tức rơi vào cảnh “làm cái gì cũng phải xin ý kiến từ cấp trên”.
Theo giới chuyên gia, điểm nghẽn nghiêm trọng nhất là những người có chuyên môn sâu lại phải làm việc dưới quyền những cấp trên thiếu năng lực, không am hiểu nghiệp vụ. Thậm chí, thiếu cả bản lĩnh để quyết định.
Hệ quả là vô số công trình nghiên cứu, đề án chiến lược tiêu tốn ngân sách cuối cùng cũng bị “nhét ngăn kéo” chỉ vì người quản lý không có đủ trình độ để hiểu, và quan trọng hơn là họ không dám chịu trách nhiệm do không có trình độ quản lý.
Sự lệch pha này đã phơi bày lối tư duy trọng dụng nhân tài mang tính hình thức ở ViệtNam, khi xem các chuyên gia hay trí thức có tài như công cụ để “hợp thức hóa” các quyết định đã được định sẵn từ trước.
Để gỡ bỏ nút thắt, theo giới chuyên gia quản lý nhà nước đã đề xuất nguyên tắc “6 đúng”. Đó là, đúng người, đúng việc, đúng quyền, đúng dữ liệu, đúng trách nhiệm và đúng cách đánh giá.
Đồng thời, một khi đã muốn sử dụng chất xám thực chất, bộ máy công quyền phải chấp nhận trao cho các chuyên gia một không gian độc lập cùng với các thẩm quyền tương xứng.
Công luận thấy rằng, việc bắt người giỏi ngồi dưới quyền những kẻ thiếu tài từ nhóm lợi ích – vốn là đàn em của các lãnh đạo cấp trên không chỉ triệt tiêu động lực cống hiến.
Mà nó còn biến các chiến dịch thu hút nhân tài của Đảng CSVN luôn thành những show diễn đắt đỏ nhưng thực chất thì rỗng tuếch như đã thấy.
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
